بلوغ زودرس جنسی در پسران

بلوغ زودرس جنسی در پسران

عواملی باعث بلوغ می شوند که کاملا و به درستی برای ما شناخته نشده اند. یک محور مهم در بدن وجود دارد که ممکن است دربرگیرنده ی عوامل مربوط به بلوغ جنسی باشد که به نام محور هیپوتالاموس_هیپوفیز و غدد جنسی یا غدد فوق کلیوی، مورد توجه بسیار است. هیپوفیز هورمون های گنادوتروپین را ترشح می کند و هیپوتالاموس هورمون های محرک هیپوفیز را می سازد و ازاد می کند و این مسیر هورمونی به غدد هدف یعنی غدد جنسی یا فوق کلیوی ختم می شود. قبل از شروع بلوغ ترشحات هورمونی گنادوتروپین از هیپوفیز کم است ولی احتمالا تحت تاثیر غدد جنسی مردانه کنترل می شود. برای این که در نمونه های تجربی و ازمایشگاهی دیده شده که اگر فرد مذکر قبل از بلوغ اخته شود در واقع کنترل غدد جنسی بر هورمون گنادوتروپین کاهش یافته و سطح گنادوتروپین ها افزایش می یابد. با شروع دوره بلوغ سطح هورمون های جنسی به خصوص در خواب اوج می گیرد و بعد از این که دوره بلوغ شروع شد سطح هورمون های جنسی و FSH/LH در طول روز و بیداری نیز افزایش می یابد. اندروژن ها نیز توسط غدد یاد شده ساخته می شود.

تستوسترون یا هورمون جنسی مردانه در زندگی جنینی از حدود هفته هفتم حاملگی در غدد جنین مذکر شروع به ساخته شدن می کند و ترشح ان افزایش می یابد. ترشح و افزایش تستوسترون باعث تغییرات و شکل گیری اعضای تناسلی خارجی یک فرد مذکر می شود. بلوغ در یک نوجوان مذکر با رویش مو در صورت، عقب رفتن خط رویش مو در پیشانی، وضعیت ظاهری بدن و لگن و اندام ها، رویش مو در زیر بغل و ناحیه زهار به طرف بالا و به شکل لوزی شروع می شود. تغییر صدا نیز تقریبا در همین زمان اتفاق می افتد. تمامی این فرایند ها از حدود 11، 12 سالگی شروع می شوند و غالبا در یک دوره 5 ساله تکمیل می شوند. البته سن شروع بلوغ و مراحل تکمیل ان در افراد مختلف متغیر است.

بلوغ

بلوغ زودرس جنسی

بلوغ جنسی در سنین قبل از 9 سالگی در پسرها به عنوان یک رویداد غیر طبیعی تلقی می شود. بلوغ زودرس واقعی یا بلوغ هم جنسی Isosexual کامل زمانی به وجود می اید که مردسازی ناقص و فرایند اسپرماتوژنز (ساختن اسپرم) روی داده باشد. در حالی که بلوغ زودرس کاذب یا بلوغ زودرس هم جنسی ناقص در مواردی به وجود می اید که مرد سازی بدون ساخت اسپرم اتفاق افتاده باشد. یعنی این که تشکیل اندروژن ناشی از فعال شدن زودرس سیستم هیپوفیز _ هیپوتالاموس نیست.

مجموعه علل یا سندرم هایی که منجر به مردسازی زودرس می شوند:

:: شامل تومورهای سلول لیدیگ (سلول مولد اندروژن)، تومورهای مترشحه گنادوتروپین کورونک نسانی یا (HCG) ، تومورها غده فوق کلیوی، هیپرپلازی و پرکاری مادرزادی غده فوق کلیوی، تجویز اندروژن یا هیپرپلازی و پرکاری سلول های لیدیگ می باشند.
در همه این موارد دیده شده که سطح تستوسترون یا (هورمون جنسی مردانه) پلاسما به صورت نامتناسب با سن افزایش قابل توجه پیدا می کند. و علایم بلوغ زودرس جنسی و صفات ثانویه جنسی بروز پیدا می کند. تومورهای سلول لیدیگ در کودکان به ندرت دیده می شود اما باید توجه داشت در مواردی که اندازه بیضه های کودک متقارن نیست احتمال تومور سلول لیدیگ وجود دارد. و باید معاینات و ازمایشات لازم صورت گیرد. بقیه تومورها از جمله تومور مردساز غده فوق کلیوی نیز مقادیر زیاد در نهایت تستوسترون می سازند که باعث دگرگونی شرایط عادی کودک می شوند و بلوغ زودرس جنسی اتفاق می افتد.

:: یکی از علل بلوغ زودرس جنسی در پسران، هیپرپلازی مادرزادی یا افزایش فعالیت غده فوق کلیوی است که منجر به افزایش سطح ماده ای به نام هیدروکسی پروژسترون و در نتیجه افزایش سطح اندروژن می شود. در این اختلال افزایش ترشح گنادوتروپین ممکن است در اوایل ثانویه بوده به طوری که بلوغ زودرس واقعی پس از ان روی دهد.
در یک مورد خاص بلوغ زودرس جنسی مستقل از گنادوتروپین در پسرها ممکن است روی دهد که ناشی از هیپرپلازی اتونوم (خودکار) سلول لیدیگ باشد: یعنی بدون این که تومور سلول لیدیگ به وجود امده باشد. این اختلال به صورت اتوزومال محدود به مردان، از پدر به پسرانش منتقل می شود. در این مورد خاص مردنمایی و علایم بلوغ زودرس جنسی حتی در سن 2 سالگی شروع می شود. سطح هورمون تستوسترون افزایش می یابد و حتی به میزان بالغین می رسد.

غدد فوق کلیوی

:: یکی دیگر از علل بلوغ زودرس جنسی در پسران فعال شدن زودرس سیستم هیپوتالاموس _ هیپوفیز است که یا بدون علت (ایدیوپاتیک) است و یا در اثر تومورهای سیستم اعصاب مرکزی CNS، در اثر عفونت ها و سایر ضایعات ایجاد می شود. امروزه با پیدایش روش های تشخیصی پیشرفته مثل C.tscan و MRI تاخیرهای گذشته در تشخیص بیماری از بین رفته و یا کمتر روی می دهد.
اگر بلوغ زودرس جنسی در پسران ناشی از تومورهای مولد استروئید یا گنادوتروپین و یا هیپرپلازی غده ادرنال (فوق کلیوی) یا اختلال در سیستم عصبی مرکزی CNS درمان به رفع این علل بستگی دارد.

بلوغ زودرس چند جنسی

اگر در پسران نابالغ علایم جنسی زنانه بروز پیدا کند ممکن است ناشی از افزایش متوسط یا شدید هورمون زنانه سازی به نام (استروژن) باشد. به طور کلی و با توجه به پیشرفت های چشمگیر در پاراکلینیک و ابزارهای تشخیص بیماری ها هیچ گونه تاخیری در شناخت این بیماری موجه نیست. هنوز هم با وجود پیشرفت تکنولوژی، معاینه دقیق بیمار و علم و تجربه پزشک اهمیت و جایگاه خاص خویش را دارد. انچه در این اختلال مهم است معاینه دقیق بدو تولد و پیگیری های بعدی و تشخیص و درمان مناسب و سریع است که هم بیمار را از نابهنجاری ها و ناراحتی های جسمی و فیزیکی مراقبت می کند و هم زمینه های بروز اختلالات عصبی را از بین می برد و از بروز بسیاری از مشکلات اعصاب و روان و اختلالات رفتاری و اضطرابی پیشگیری به عمل می اید.

 موسسه خیریه حمایت از کودکان مبتلا به سرطان

 نویسنده : آرزو رضوانی

 تاریخ انتشار :

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

ثابت کنید ربات نیستید * Time limit is exhausted. Please reload CAPTCHA.




مطلب پیشنهادی

غریزه جنسی چیست؟

غریزه جنسی چیست؟  کلیه هیجاناتی را که هدف طبیعی آن ها تولید نسل است غریزه …